(អន្តរជាតិ)៖ ហោរាពិការភ្នែក បាបា វ៉ាន់ហ្គា ដែលជាគ្រូទាយអាថ៌កំបាំងជនជាតិប៊ុលហ្គារីខ្វាក់ភ្នែកធ្លាប់ បានទស្សន៍ទាយពី ជម្លោះសកលដ៏ធំមួយនៅឆ្នាំ២០២៦នេះ ជម្លោះអ៊ីរ៉ង់-អាមេរិកកំពុងត្រូវបានគេមើលឃើញថា ជាសង្គ្រាមដែលយាយ Baba Vanga បានទាយទុកជាមុន ដោយអ្នកជឿជឿជាក់ថា បាបា វ៉ាន់ហ្គា បានធ្វើការទស្សន៍ទាយត្រឹមត្រូវម្តងទៀ។ ជម្លោះមជ្ឈិមបូព៌ាកំពុងឆាបឆេះខ្លាំងបន្ទាប់ពីអ៊ីស្រាអែល និងសហរដ្ឋអាមេរិកបានបើកការវាយប្រហាររួមគ្នាលើអ៊ីរ៉ង់ ហើយទីក្រុងតេអេរ៉ង់បានសងសឹកដោយ ធ្វើការវាយប្រហារប្រឆាំងនឹងអារ៉ាប់រួម បារ៉ែន អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត និងកាតា ខណៈជម្លោះចុងក្រោយនេះ បានធ្វើឱ្យមានការភ័យខ្លាចឡើងវិញថា នេះអាចជាការចាប់ផ្តើមនៃសង្គ្រាមលោកលើកទី៣។ បាបា វ៉ាន់ហ្គា គ្រូទាយអាថ៌កំបាំងជនជាតិប៊ុលហ្គារី ជាក់ស្តែងបានព្រមានថា ឆ្នាំ២០២៦ អាចជាសាក្សីនៃសង្គ្រាមសកលលោកដ៏ធំ។ តើជម្លោះនៅមជ្ឈិមបូព៌ាអាចបង្កឱ្យមានសង្គ្រាមលោកលើកទី 3 ដែរឬទេ? ការទស្សន៍ទាយរបស់ Baba Vanga មួយក្នុងចំណោមនោះ ត្រូវបានគេជឿថានិយាយអំពី សង្គ្រាមដែលនឹងចាប់ផ្តើមនៅភាគខាងកើត ហើយរីករាលដាលដល់ភាគខាងលិច។ មជ្ឈិមបូព៌ាកំពុងស្ថិតក្នុងជម្លោះដ៏ធំមួយ ដែលអាចឃើញភាពចលាចលបន្ថែមទៀត។ សង្គ្រាមមជ្ឈិមបូព៌ាអាចវិវត្តទៅជាជម្លោះកាន់តែទូលំទូលាយ ខណៈប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក ដូណាល់ ត្រាំ បានបញ្ជាឱ្យវាយប្រហារលើអ៊ីរ៉ង់ ដោយ"លោកខាងលិច" ត្រូវបានបែងចែកជាពីរក្រុមបន្ទាប់ ពីការវាយប្រហារយោធារួមគ្នាលើរបបអ៊ីរ៉ង់។ ខណៈពេលដែលសហរដ្ឋអាមេរិកហៅវាថាជាវិធានការបង្ការចាំបាច់ សម្ព័ន្ធមិត្តអឺរ៉ុបជាច្រើនមានការព្រួយបារម្ភថា កង្វះការសម្របសម្រួលបង្កហានិភ័យ នៃសង្គ្រាមក្នុងតំបន់កាន់តែទូលំទូលាយ។ បាបា វ៉ាន់ហ្គា ក៏បាននិយាយអំពីសង្គ្រាមនៅអឺរ៉ុបផងដែរអ្នកដើរតាមបាបា វ៉ាន់ហ្គាមួយចំនួនជឿថា គ្រូទាយរូបនេះក៏បាននិយាយអំពីសង្គ្រាមដែលនឹងចាប់ផ្តើមនៅអឺរ៉ុប ហើយនាំឱ្យមានការធ្លាក់ចុះគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៃចំនួនប្រជាជន។ លោក Trump បាននិយាយថា ជម្លោះអ៊ីរ៉ង់-អាមេរិកអាចមានរយៈពេលយ៉ាងហោចណាស់បួនសប្តាហ៍។ នេះអាចនាំឱ្យប្រទេសដទៃទៀតចូលរួម ជាពិសេសចាប់តាំងពីអ៊ីរ៉ង់ក៏កំពុងវាយប្រហារប្រទេសដែលមានមូលដ្ឋានយោធាអាមេរិកផងដែរ។ចំណែក ហោរាសាស្ត្របារាំង ណូស្ត្រាដាមូស ក៏ត្រូវបានគេនិយាយថាបានទស្សន៍ទាយពីសង្គ្រាមដ៏ធំមួយនៅឆ្នាំ 2026 ផងដែរ។ អត្ថបទមួយពីសៀវភៅរបស់គាត់សរសេរថា សង្គ្រាមដ៏អស្ចារ្យរយៈពេលប្រាំពីរខែ មនុស្សស្លាប់ដោយសារអំពើអាក្រក់ ហើយទំនាយនេះក៏ត្រូវបានភ្ជាប់ទៅនឹងជម្លោះរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក-អ៊ីស្រាអែល-អ៊ីរ៉ង់ផងដែរ។ ប្រសិនបើស្ថានភាពបច្ចុប្បន្នផ្ទុះឡើង វាអាចបន្តរយៈពេលជាច្រើនខែ។

(សុខភាព)៖ ភាពចាស់ជរាកើតឡើងដោយស្ងៀមស្ងាត់ ហើយត្រូវបានជះឥទ្ធិពល ដោយកត្តាជាច្រើន ដែលក្នុងនោះរបបអាហារដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ប៉ុន្តែជារឿយៗត្រូវបានមើលរំលង។ អាហារមិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់ទម្ងន់ និងការរំលាយអាហារប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាក៏ជះឥទ្ធិពលដល់ការរលាក អរម៉ូន ភាពស៊ាំ និងការខូចខាតកោសិកាផងដែរ កត្តាដែលកំណត់អត្រានៃភាពចាស់។ របបអាហារមានតុល្យភាពដែលសម្បូរទៅដោយ សារធាតុចិញ្ចឹម ប្រឆាំងភាពចាស់ អាចជួយកែលម្អស្បែក សក់ និងសុខភាពទូទៅរួមមាន៖ ១/ រមៀត៖ សមាសធាតុ curcumin នៅក្នុងរមៀតមានប្រសិទ្ធភាពប្រឆាំងនឹងការរលាក និងប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្មខ្លាំង ដែលជួយការពារកោសិកាស្បែក គាំទ្រដល់ការផលិតកូឡាជែន និងធ្វើឱ្យស្បែកភ្លឺថ្លា។ ការណែនាំ៖ លាយ ម្សៅ រមៀត ជាមួយទឹកដោះគោក្តៅឧណ្ហៗ រួចបន្ថែមវាទៅក្នុងការី ស៊ុប បាយ ស៊ុត ឬបន្លែអាំង។ ២/ទឹកដោះគោជូរ៖ អាហារនេះសម្បូរទៅដោយប្រូបាយអូទិក និងកាល់ស្យូម ដែលជួយកែលម្អការរំលាយអាហារ ពង្រឹងឆ្អឹង គាំទ្រស្បែកភ្លឺថ្លា និងកាត់បន្ថយការរលាក។ របៀបប្រើប្រាស់៖ ទទួលទានជាមួយផ្លែប៊ឺរី និងគ្រាប់ឈៀ ឬក្រឡុក។ ល្អបំផុតគឺ ទឹកដោះគោជូរដែលមាន ជាតិស្ករ ទាប ឬគ្មានជាតិស្ករ ព្រោះការទទួលទានជាតិស្ករច្រើនពេកអាចបង្កើនការរលាក និងបង្កើនល្បឿននៃភាពចាស់។គ្រាប់៣/ អាល់ម៉ុន និងគ្រាប់ Walnut ផ្តល់វីតាមីន E សេលេញ៉ូម និងខ្លាញ់ដែលមានសុខភាពល្អ ដែលជួយផ្តល់សំណើមដល់ស្បែក កាត់បន្ថយស្នាមជ្រួញ និងប្រឆាំងនឹងអុកស៊ីតកម្ម។ របៀបប្រើ៖ ញ៉ាំប្រហែលមួយក្តាប់តូចជារៀងរាល់ថ្ងៃ បន្ថែមទៅក្នុង ទឹកដោះគោស្រូវសាលី ទឹកដោះគោជូរ សាឡាដ ឬស្មូទី។៤/ត្រីសាម៉ុង៖ ត្រីខ្លាញ់ប្រភេទនេះផ្តល់ជាតិអូមេហ្គា ៣ និងអាស្តាហ្សានទីន ដែលផ្តល់សំណើមដល់ស្បែក និងបង្កើនភាពយឺត។ អូមេហ្គា ៣ ក៏ជួយកាត់បន្ថយការរលាករ៉ាំរ៉ៃផងដែរ - ដែលជាកត្តាមួយដែលជំរុញដល់ភាពចាស់។ វាជួយទ្រទ្រង់ឆ្អឹង និងសន្លាក់ឱ្យមានសុខភាពល្អ រក្សាសុខភាពសរសៃឈាមឱ្យកាន់តែប្រសើរ និងកាត់បន្ថយការខូចខាតសរីរាង្គរយៈពេលវែង។ របៀបប្រើ៖ អាំង ចៀន ឬបម្រើត្រីសាម៉ុងជាមួយនំប៉័ងស្រូវសាលី ឬបន្ថែមវាទៅសាឡាដ។៥/ប៉េងប៉ោះ៖ ផ្លែឈើពណ៌ក្រហមនេះសម្បូរទៅដោយ lycopene និងវីតាមីន C ដែលជួយការពារស្បែកពីកាំរស្មីយូវី និងកាត់បន្ថយ ការបាត់បង់ កូឡាជែន ។ របៀបប្រើ៖ ចម្អិនដើម្បីបង្កើនការស្រូបយកលីកូពីន ញ៉ាំឆៅក្នុងសាឡាដ ឬផ្សំជាមួយប្រេងអូលីវ ឬផ្លែបឺរ។តែបៃតង៦/ តែបៃតង៖ សម្បូរទៅដោយសារធាតុ catechins និង polyphenols ដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិប្រឆាំងនឹងការរលាក ជួយកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់ដែលបង្កគ្រោះថ្នាក់នៃកាំរស្មីយូវីលើស្បែក និងរក្សាស្បែកឱ្យរឹងមាំ។ ការណែនាំ៖ ផឹកទឹក 2-3 ពែងជារៀងរាល់ថ្ងៃ អ្នកអាចបន្ថែមក្រូចឆ្មា ឬជីអង្កាម។ ជៀសវាងប្រភេទដបដែលមានជាតិស្ករបន្ថែម។៧/ខ្ទឹមស៖ សមាសធាតុស្ពាន់ធ័រនៅក្នុង ខ្ទឹមស អាចជួយបង្កើនការផលិតកូឡាជែន បង្កើនភាពស៊ាំ និងកាត់បន្ថយការរលាកស្បែក។ ការណែនាំ៖ បន្ថែមទៅក្នុងម្ហូបឆា មី ម្ហូបអាំង ឬសាឡាដ; វាត្រូវបានណែនាំអោយកំទេចគ្រឿងផ្សំមុនពេលចម្អិនដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាព។

(បច្ចេកវិទ្យា)៖ នាវាមុជទឹក USS Massachusetts ចំណាយប្រាក់ប្រហែល ២,៨ ពាន់លានដុល្លារដើម្បីសាងសង់ ហើយភាគច្រើន បំពាក់ដោយមីស៊ីលផ្លោង Tomahawk ចំនួន ២៤ គ្រាប់។ ពិធីប្រគល់ឲ្យប្រើប្រាស់នាវាមុជទឹកនុយក្លេអ៊ែរ USS Massachusetts បានធ្វើឡើងនៅទីក្រុងបូស្តុន កាលពីថ្ងៃទី ២៨ ខែមីនា។ នេះជានាវាទីប្រាំរបស់កងទ័ពជើងទឹកសហរដ្ឋអាមេរិកដែលដាក់ឈ្មោះតាមរដ្ឋ Massachusetts ប៉ុន្តែជានាវាមុជទឹកដំបូងគេដែលមានឈ្មោះរដ្ឋនេះ។ នាវាថ្មីបំផុតគឺនាវាចម្បាំង USS Massachusetts ដែលបានដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទី 2 ដែលត្រូវបានបញ្ឈប់ការប្រើប្រាស់ក្នុងឆ្នាំ 1947 ហើយឥឡូវនេះជាសារមន្ទីរអណ្តែតទឹកនៅ Fall River។ បើតាម Naval Sea Systems Command ដែលជាអង្គភាពទទួលបន្ទុកការចនា និងសាងសង់នាវាចម្បាំងអាមេរិក បានឱ្យដឹងថា នាវាមុជទឹក USS Massachusetts គឺជានាវាមុជទឹកវាយប្រហារដើរដោយថាមពលនុយក្លេអ៊ែរថ្នាក់ Virginia។ វាជានាវាមុជទឹកទីប្រាំពីរនៃប្រភេទ Block IV ដែលមានទម្ងន់ផ្ទុកក្រោមទឹក ៧៨០០ តោន បណ្តោយ ១១៥ ម៉ែត្រ ទទឹង ១០ ម៉ែត្រ និងជម្រៅមុជទឹកជាង ២៤០ ម៉ែត្រ ជាមួយនឹងនាវិកប្រមាណ ១៥០ នាក់។ វាត្រូវបានរចនាឡើង ដើម្បីកុំឱ្យរ៉ាដាឬឧបករណ៍ចាប់សញ្ញារបស់សត្រូវរកឃើញដែលធ្វើឱ្យវាក្លាយជាអ្នកប្រមាញ់ដ៏គ្រោះថ្នាក់បំផុតនៅក្រោមបាតសមុទ្រ ហើយវាជានាវាមុជទឹកពហុបេសកកម្ម ដែលអាចកម្ទេចនាវាមុជទឹកសត្រូវ ការវាយប្រហារនាវាលើទឹក ការបញ្ជូនកងកម្លាំងពិសេស (Navy Seals) ការស៊ើបការណ៍ និងការទម្លាក់គ្រាប់មីនជាដើម។ នាវាចម្បាំងនេះត្រូវបាន ដាក់ឱ្យដំណើរការនៅរដ្ឋ Virginia ក្នុងឆ្នាំ ២០២០ ហើយត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការបួន ឆ្នាំក្រោយមក ហើយចំណាយ អស់ប្រហែល ២,៨ ពាន់លានដុល្លារដើម្បីសាងសង់។ បើប្រៀបធៀប ទៅនឹងនាវាមុជទឹកប្រើម៉ាស៊ូត-អគ្គិសនី នាវាមុជទឹកនុយក្លេអ៊ែរមានគុណសម្បត្តិគួរឱ្យកត់សម្គាល់ ទាក់ទងនឹងពេលវេលាប្រតិបត្តិការយូរ ហើយមិនចាំបាច់ងើបឡើងលើផ្ទៃទឹកដើម្បីទទួលបានអុកស៊ីសែន និងសាកថ្មឡើងវិញនោះទេ។ នេះបើតាម US Navy ដែលជាគេហទំព័រផ្លូវការរបស់កងទ័ពជើងទឹកអាមេរិក។ថាមពលដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់ដែលបង្កើតឡើងដោយម៉ាស៊ីនរ៉េអាក់ទ័រនុយក្លេអ៊ែរអនុញ្ញាតឱ្យនាវាមុជទឹករក្សាល្បឿនលឿនក្នុងរយៈពេលយូរដោយមិនចាំបាច់ចាក់ប្រេង និងអាចផលិតខ្យល់អ៊ុកស៊ីនសែន និងទឹកស្អាតដោយខ្លួនឯងបាន។ ចម្ងាយ និងពេលវេលានៃការមុជទឹករបស់វាជម្រៅប្រមាណជាជាង២៤០ម៉ែត្រ ។ នាវាចម្បាំង USS Massachusetts ត្រូវបានបំពាក់ ដោយប្រព័ន្ធបាញ់មីស៊ីលបញ្ឈរ និងបំពង់ torpedo ជាច្រើន ដែលមានសមត្ថភាពផ្ទុកមីស៊ីលបណ្តែត Tomahawk រហូតដល់ ២៤ គ្រាប់ ដែលមានចម្ងាយបាញ់ពី ១៦០០-២៥០០ គីឡូម៉ែត្រ អាស្រ័យលើវ៉ារ្យ៉ង់។ នាវាចម្បាំង នេះក៏មានសមត្ថភាពបាញ់មីស៊ីល torpedo ធុនធ្ងន់ Mark 48 ដែលអាចកាត់ផ្តាច់តួនាវាចម្បាំងសត្រូវ។ នាវាមុជទឹកនុយក្លេអ៊ែរវាយប្រហារលឿនថ្នាក់ Virginia ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 2000 បន្ទាប់ពីគម្រោង Seawolf ត្រូវបានផ្អាក ដោយសារតែសហរដ្ឋអាមេរិកលែងត្រូវការនាវាចម្បាំងធំៗ និងមានអានុភាពដែលមានសមត្ថភាព មុជទឹកជ្រៅដើម្បីបរបាញ់នាវាមុជទឹកសូវៀតនៅតំបន់អាកទិក។ នាវាមុជទឹកថ្នាក់ Virginia ត្រូវបានរចនាឡើងជានាវាចម្បាំងពហុបំណងដែលមានសមត្ថភាពប្រយុទ្ធ ការប្រមូលព័ត៌មានស៊ើបការណ៍សម្ងាត់ ការដាក់ពង្រាយមនុស្សកង្កែប និងការបាញ់មីស៊ីលផ្លោង។នាវាមុជទឹកថ្នាក់ Virginia សរុបចំនួន ២៦ គ្រឿងត្រូវបានបញ្ចប់ការសាងសង់។ កងទ័ពជើងទឹកសហរដ្ឋអាមេរិកមានគោលបំណងមាននាវាមុជទឹកសរុបចំនួន ៦៦ គ្រឿង ដើម្បីរក្សាសមត្ថភាពវាយប្រហារតាមសមុទ្ររបស់ខ្លួន។

(ហាណូយ)៖ មជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងបង្ការជំងឺនៅទីក្រុងហាណូយ បានកត់ត្រាករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ ចំនួន ១៧ ករណីកាលពីសប្តាហ៍មុន ហើយបានណែនាំប្រជាជនកុំឱ្យព្រងើយកន្តើយនឹងវីរុសស៊ីកាដា។ យោងតាមរបាយការណ៍ មួយពីមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងបង្ការជំងឺនៅទីក្រុងហាណូយ (CDC) ចាប់ពីថ្ងៃទី ២០ ដល់ថ្ងៃទី ២៧ ខែមីនា មានករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ ថ្មីចំនួន ១៧ ករណីត្រូវបានកត់ត្រានៅក្នុងសង្កាត់/ឃុំចំនួន ១២ ដែលធ្វើឱ្យចំនួនករណី សរុបចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំឡើងដល់ ២៩ ករណី និងសង្កាត់/ឃុំចំនួន ២២ ករណី។ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងរយៈពេល ដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន ចំនួនករណីបានកើនឡើង ៥ ករណី ដោយគ្មានរបាយការណ៍អំពីការស្លាប់ឡើយ។ នេះបើតាមកាសែត VN Express នៅថ្ងៃទី៣១ ខែមីនានេះ។ក្រសួងសុខាភិបាលទីក្រុងហាណូយមិនទាន់បានប្រកាសពីលទ្ធផលនៃការធ្វើតេស្តសម្រាប់មេរោគកូវីដ-១៩ ដែលកំពុងចរាចរនៅឡើយទេ ប៉ុន្តែបានណែនាំប្រជាជនកុំឱ្យភ័យស្លន់ស្លោ ប៉ុន្តែក៏កុំឱ្យព្រងើយកន្តើយចំពោះមេរោគកូវីដ-១៩ ថ្មី BA.3.2 ផងដែរ។ មេរោគនេះក៏ត្រូវបានគេដាក់រហ័សនាមថា "cicada" ដែលជាសាខារងនៃគ្រួសារ Omicron។អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) និងមជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងបង្ការជំងឺរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក (CDC) ចាត់ថ្នាក់វ៉ារ្យ៉ង់ Cicada ជា វ៉ារ្យ៉ង់ដែលត្រូវត្រួតពិនិត្យ ។ WHO វាយតម្លៃហានិភ័យនៃវ៉ារ្យ៉ង់នេះ ចំពោះសុខភាពសាធារណៈថាទាបបើប្រៀបធៀបទៅនឹងពូជ Omicron ដែលកំពុងចរាចរនាពេលបច្ចុប្បន្ន។មជ្ឈមណ្ឌលគ្រប់គ្រង និងបង្ការជំងឺហាណូយ (Hanoi CDC) ណែនាំឲ្យអនុវត្តវិធានការបង្ការដូចជាការពាក់ម៉ាស់នៅពេលទៅកាន់មណ្ឌលសុខភាព កន្លែងមានមនុស្សច្រើន ឬកន្លែងបិទជិត ជាពិសេសសម្រាប់អ្នកដែលមានរោគសញ្ញាដូចជាក្អក គ្រុនក្តៅ ឬការឆ្លងមេរោគផ្លូវដង្ហើម។ វិធានការបង្ការផ្សេងទៀតក៏គួរត្រូវបានអនុវត្តជាប្រចាំផងដែរ ដូចជាការសម្លាប់មេរោគ ការលាងដៃជាមួយសាប៊ូ ឬទឹកលាងដៃសម្លាប់មេរោគ និងការសម្អាតផ្ទៃដែលប៉ះពាល់ញឹកញាប់ដូចជាចំណុចទាញទ្វារ តុ ទូរស័ព្ទ និងឧបករណ៍ផ្ទាល់ខ្លួន។ វ៉ារ្យ៉ង់ BA.3.2 ត្រូវបានកត់ត្រាជាលើកដំបូងនៅក្នុង ប្រទេសអាហ្វ្រិកខាងត្បូងនៅថ្ងៃទី 22 ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ 2024។ ទិន្នន័យដែលមានបង្ហាញថា BA.3.2 បង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរមួយចំនួននៅក្នុងលក្ខណៈសម្បត្តិអង់ទីហ្សែន និងការគេចវេសនៃប្រព័ន្ធ ភាពស៊ាំក្រោមលក្ខខណ្ឌមន្ទីរពិសោធន៍។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន មិនមានភស្តុតាងណាមួយដែលបង្ហាញថា វ៉ារ្យ៉ង់នេះបង្កើនភាពធ្ងន់ធ្ងរនៃជំងឺ ការសម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ ឬអត្រាមរណភាពនោះទេ។ អង្គការសុខភាពពិភពលោកក៏អះអាងថា វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ បច្ចុប្បន្ននៅតែមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការការពារការវិវត្តនៃជំងឺធ្ងន់ធ្ងរ និងការស្លាប់។ទោះជាយ៉ាងណា អង្គការសុខភាពពិភពលោក (WHO) បានជូនដំណឹងស្តីពីការរកឃើញមេរោគកូវីដ-១៩ បំប្លែងថ្មី ប្រភេទ BA.3.2 ដែលហៅឈ្មោះថា "Cicada" គឺជាពូជពង្សកូនចៅរបស់ប្រភេទ Omicron ដែលធ្លាប់ឆ្លងកន្លងមក ។ អង្គការសុខភាពពិភពលោកចាត់ទុក វ៉ារ្យ៉ង់បំប្លែងថ្មី ស្ថិតនៅក្រោមការតាមដាន (Variants of Monitoring) ។ ខណៈមេរោគនេះបានរកឃើញនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ជប៉ុន កេនយ៉ា ហូឡង់ និងចក្រភពអង់គ្លេស និងមិនទាន់រកឃើញឆ្លងមកដល់ប្រទេសកម្ពុជានៅឡើយនោះទេ នេះបើតាមការបញ្ចាក់ពីនាយកដ្ឋានប្រយុទ្ធប្រឆាំងជំងឺឆ្លងនៅកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា ។

(ភ្នំពេញ)៖ អ្នកនាំពាក្យក្រសួងការងារ និងបណ្ដុះ​បណ្ដា​ល​​វិជ្ជាជីវៈលោក ស៊ុន មេសា បានថ្លែងថា ក្រសួង​ការងារ និងបណ្ដុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ បាន​ត្រៀម​លក្ខណៈគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីជួយដល់ប​ងប្អូន​ពលករខ្មែរ​ដែលផុត​សុពល​ភាព​បណ្ណការងារនៅក្នុងប្រទេសថៃ ខណៈឱកាស​ការងារនៅ​កម្ពុជា​មានរាប់ម៉ឺនកន្លែង​សម្រាប់ត្រៀមផ្ដល់​ជូនបងប្អូន​ពលករ​ខ្មែរដែលត្រឡប់មកស្រុកវិញ។លោក ស៊ុន មេសា ថ្លែងនៅថ្ងៃទី៣១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ថា រាជរដ្ឋាភិបាលដែលមានក្រសួងការងារ និងបណ្ដុះ​បណ្ដា​ល​វិជ្ជាជីវៈជាសេនាធិការ បានត្រៀមខ្លួន​ជានិច្ចក្នុង​ការរង់​ចាំទទួលស្វាគមន៍បងប្អូនពលករខ្មែរដែលផុតសុពលភាពបណ្ណការងារនៅប្រទេសថៃ ខណៈដែល​ឱកាស​ការងាររាប់ម៉ឺនកន្លែង កំពុងរង់​ចាំបងប្អូន​ពលករ​មកពី​ប្រទេសថៃ។លោកបន្តថា បុគ្គលិក និងកម្មករនិយោជិតដែល​កំពុងធ្វើ​ការងារនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា មានឱកាស​ទទួលបាន​ប្រាក់​ខែ​ខ្ពស់ប្រហាក់ប្រហែលនៅប្រទេសថៃដែរ ថែម​ទាំងមានសេវាថែទាំសុខភាព តាមរយៈ​បេឡា​ជាតិសន្ដិ​សុខស​ង្គម(ប.ស.ស.), ធានារ៉ាប់រងគ្រោះថ្នាក់ការងារ និង​មានប្រាក់សោធន ខណៈដែលនៅប្រទេសថៃ មិនមាន​សេ​វាទាំងអស់នេះសម្រាប់ជួយគាំពារដល់ពលករខ្មែរដែលមិន​មាន​ឯកសារគ្រប់គ្រាន់នោះទេ។អ្នកនាំពាក្យរូបនេះបញ្ជាក់ថា៖«យើងកំពុងតាមដានយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះស្ថានភាពបងប្អូនពលករយើងដែលផុតសុពលភាពត្រឹមថ្ងៃនេះ ហើយខ្ញុំក៏សូមបញ្ជាក់ថា នៅកម្ពុជាមានការងាររាប់ម៉ឺនកន្លែងដែលអាចផ្តល់ប្រាក់ចំណូលសមរម្យជូនបងប្អូនពលករ ក្នុងករណីដែលពួកគាត់ចង់រកការងារនៅក្នុងស្រុក។ បើទោះបីមិនមានជំនាញក៏យើងមានរៀបចំវគ្គបណ្តុះបណ្តាលវគ្គខ្លីៗ ហើយអាចទទួលបានថវិកាចាប់តាំងពីថ្ងៃចូលរៀនដំបូង។ ដូចនេះមិនមានអ្វីគួរឱ្យបារម្ភឡើយ»។ក្នុងនាមក្រសួងការងារ និងបណ្ដុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ លោក ស៊ុន មេសា បានអំពាវនាវឱ្យពលករខ្មែរវិលត្រឡប់មកកាន់មាតុភូមិវិញ មុនពេលមានការបណ្តេញចេញពីសំណាក់អាជ្ញាធរថៃ ដើម្បីចៀសវាងការប្រមាថ ឬបញ្ហាផ្សេងៗ។ រាជរដ្ឋាភិបាលត្រៀមខ្លួនជាស្រេចក្នុងការទទួលស្វាគមន៍ពលករទាំងអស់ ទោះបីជាមាន ឬគ្មានឯកសារស្របច្បាប់ក៏ដោយ។គួរបញ្ជាក់ថា រហូតមកដល់ពេលនេះ អតីតពលករខ្មែរដែលបានវិលត្រឡប់មកពីប្រទេសថៃប្រមាណជាង ៦៥ម៉ឺននាក់ ក្នុងចំណោមជាង ៨០នាក់ទទួលបានឱកាសការងារ ខណៈជាង ៣៣ម៉ឺននាក់កំពុងធ្វើការងារក្នុងប្រព័ន្ធ និងអ្នកទទួលបានឱកាសការងារនៅក្រៅប្រព័ន្ធប្រមាណជាង ៣២ម៉ឺននាក់៕

(ភ្នំពេញ)៖ ឯកឧត្តម ហេង សួរ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការងារ និងបណ្ដុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ បានទទួលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារជាមួយលោក Reto Grüninger នាយកទីភ្នាក់ងារស្វីសសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍនិងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ (SDC) នៅកម្ពុជា នារសៀលថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ នៅទីស្តីការក្រសួង ដើម្បីធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពពីវឌ្ឍនភាពនៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងផ្លាស់ប្តូរយោបល់លើការបន្តកិច្ចគាំទ្រលើអភិបាលកិច្ច និងការសម្របសម្រួលលើប្រព័ន្ធ TVET នៅកម្ពុជា។ នាឱកាសនោះ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីបានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះប្រទេសស្វីសដែលចូលរួមគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍនៅកម្ពុជា និងបានវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងក្រសួងនិង SDC ដែលដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការចូលរួមគាំពារ និងការអភិវឌ្ឍជំនាញសម្រាប់ជនទេសន្តរប្រវេសន៍ ក៏ដូចជាកម្លាំងពលកម្មកម្ពុជាតាមរយៈការពង្រឹងប្រព័ន្ធអប់រំបណ្តុះបណ្តាលបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ(TVET) ឱ្យស្របទៅតាមតម្រូវការទីផ្សារការងារ និងការវិវត្តនៃឧស្សាហកម្ម។ទន្ទឹមនឹងនេះ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីបានលើកឡើងពីវឌ្ឍភាពការងារ និងទិសដៅអាទិភាពចម្បងៗរបស់ក្រសួង ឱ្យស្របតាមស្តង់ដា និងកាន់តែមានភាពប្រមូលផ្តុំលើការផ្តល់ការបណ្តុះបណ្តាល ការធានាគុណភាព និងអភិបាលកិច្ច ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មទី៤ សេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល និងសង្គម និងសេដ្ឋកិច្ចបៃតងផងដែរ។ ជាមួយគ្នានេះ ដើម្បីចូលរួមអភិវឌ្ឍជំនាញ និងលើកទឹកចិត្តដល់អតីតពលករពីប្រទេសថៃអាចទទួលបានការទទួលស្គាល់ជំនាញ ឯកឧត្តម ហេង សួរ មានប្រសាសន៍ថា ក្រសួងបានការរៀបចំការធ្វើតេស្ដទទួលស្គាល់ជំនាញពីមុន (RPL) សម្រាប់ពួកគាត់លើមុខជំនាញចំនួន ៨ ក្នុងវិស័យសំណង់។ ការធ្វើតេស្តនេះនឹងចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី២៤ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ ហើយបងប្អូនដែលបានឆ្លងកាត់ការវាយតម្លៃនេះជាប់ នឹងទទួលបានវិញ្ញាបនបត្រទទួលស្គាល់ជំនាញពីមុនជាផ្លូវការ។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីក៏បានរំលេចដែរថា ក្នុងពេលតម្លៃប្រេងឥន្ធនៈកំពុងកើនឡើង រថយន្តអគ្គិសនី (EV) និងថាមពលព្រះអាទិត្យ ឬថាមពលកកើតឡើងវិញ គឺកំពុងទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងពីរាជរដ្ឋាភិបាល។ នាពេលថ្មីៗនេះ រាជរដ្ឋាភិបាលបានសម្រេចលើកលែងពន្ធនាំចូលរថយន្ត EV ដើម្បីឲ្យមានកំណើននៅកម្ពុជា និងមានតម្លៃសមរម្យជាងមុន។ ទន្ទឹមនេះ ក្រសួងយល់ស្របថា ជំនាញមេកាត្រូនិច (mechatronics) និងអគ្គិសនី គឺជាមូលដ្ឋានសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាថាមពលកកើតឡើងវិញ ព្រោះថាមិនថានៅក្នុងរោងចក្រ ឬវិស័យយានយន្តទេ មេកាត្រូនិច គឺជាជំនាញស្នូលដែលក្រសួងត្រូវការ។ ក្រៅពីនេះ វាត្រូវការឲ្យសិស្សមានមូលដ្ឋានខាងវិទ្យាសាស្ត្រខ្លាំងជាងមុន ព្រោះវាជាការរួមបញ្ចូលគ្នារវាងមេកានិច អេឡិចត្រូនិច និងបច្ចេកវិទ្យា ក៏ដូចជា AI។ ជាការឆ្លើយតប លោក Reto Grüninger បានថ្លែងអំណរគុណ និងកោតសរសើរចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងភាគីទាំងពីរ ក៏ដូចជា វឌ្ឍនភាពការងារក្នុងការលើកកម្ពស់ជំនាញកម្លាំងពលកម្មនៅកម្ពុជា ដោយលោកគូសបញ្ជាក់ថា SDC តែងតែព្យាយាមធ្វើឱ្យមានភាពបត់បែន ហើយពិតជាបន្តការគាំទ្រនូវអ្វីដែលដែលអាចធ្វើឱ្យកាន់តែមានភាពស៊ីជម្រៅ និងការសម្របសម្រួលដែលមានន័យកាន់តែល្អសម្រាប់ភាគីទាំងពីរ។ SDC ពិតជាចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងក្នុងការធ្វើឱ្យអ្វីៗដំណើរ និងក្លាយជាប្រយោជន៍ដល់ប្រជាជន ជាពិសេសយុវជនកម្ពុជា ដែលត្រូវការការអប់រំបច្ចេកទេស និងវិជ្ជាជីវៈ។ ភាគីទាំងពីរសង្ឃឹមយ៉ាងមុតមាំថា កិច្ចពិភាក្សាប្រកបដោយភាពស្និទ្ធស្នាល ផលិតភាព និងចក្ខុវិស័យនេះ នឹងបន្តពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការភាពជាដៃគូដ៏ចាំបាច់នេះឱ្យកាន់តែរីកចម្រើន ដែលរួមចំណែកយ៉ាងធំធេងដល់ការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងវិស័យការងារនៅកម្ពុជា។

(សង្គម)៖ នៅព្រឹកនេះ សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានចេញបទបញ្ជាយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ឱ្យ ឯកឧត្តម កើត រិទ្ធ ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងយុត្តិធម៌ និង ឯកឧត្តម ស ថេត អគ្គស្នងការនគរបាលជាតិ ត្រូវធ្វើការស្រាវជ្រាវឱ្យបានហ្មត់ចត់បំផុត ដើម្បីរកឱ្យឃើញអ្នកដែលបើកបររថយន្តពិតប្រាកដ ដែលបុកមនុស្សស្លាប់ចំនួន ៦នាក់ ហើយត្រូវអនុវត្តច្បាប់ឱ្យបានម៉ឺងម៉ាត់ ដើម្បីផ្ដល់ភាពយុត្តិធម៌ដល់ជនរងគ្រោះ។គួររំលឹកថា នៅកាលពីយប់ថ្ងៃទី២៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ នៅស្រុកមោងឬស្សី ខេត្តបាត់ដំបង មានមនុស្សចំនួន ៦នាក់ត្រូវបានស្លាប់ រួមទាំងទារកនៅក្នុងផ្ទៃមា ដែលបង្កឡើងដោយរថយន្តមួយគ្រឿងបើកបុកហើយរត់គេចខ្លួនបាត់៕

(អន្តរជាតិ)៖ លោក មីន អ៊ុង ឡាំង ប្រមុខយោធាមីយ៉ាន់ម៉ា ដែលបានដឹកនាំរដ្ឋប្រហារក្នុងឆ្នាំ ២០២១ បានលាលែងពីតំណែង ដើម្បីឈរឈ្មោះជាប្រធានាធិបតីក្នុងការបោះឆ្នោតសភា បន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតលើកដំបូងនៅក្នុងប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ចាប់តាំងពីការឡើងកាន់អំណាចដែលបង្កឱ្យមានសង្គ្រាមស៊ីវិល។ឧត្តមសេនីយ៍អាយុ ៦៩ ឆ្នាំរូបនេះ ដែលបានបញ្ជាកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធមីយ៉ាន់ម៉ាចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០១១ គឺជាមនុស្សម្នាក់ក្នុងចំណោមមនុស្សពីរនាក់ដែលត្រូវបានតែងតាំងជាបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតីដោយសមាជិកសភាមកពីសភាជាន់ទាបដែលទើបតែងតាំងថ្មីរបស់ប្រទេស។សភាជាន់ខ្ពស់របស់ប្រទេសក៏នឹងតែងតាំងបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតីផងដែរ ដោយសភាទាំងពីរនឹងជ្រើសរើសប្រធានាធិបតីពីក្នុងចំណោមបេក្ខជនទាំងបីនៅក្នុងការបោះឆ្នោតនៅពេលក្រោយ។ កាលបរិច្ឆេទសម្រាប់ការបោះឆ្នោតនោះមិនទាន់ត្រូវបានប្រកាសនៅឡើយទេ។យោងតាមការផ្សាយផ្ទាល់នៃដំណើរការបោះឆ្នោតនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរដ្ឋ លោក Kyaw Kyaw Htay សមាជិកសភាមកពីគណបក្សដែលមានសម្ព័ន្ធភាពយោធា បាននិយាយថា "ឧត្តមសេនីយ៍ជាន់ខ្ពស់ មីន អ៊ុង ឡាំង ត្រូវបានស្នើឡើងជាបេក្ខជនអនុប្រធានាធិបតី"។ចលនានេះកើតឡើងបន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតដ៏ចម្រូងចម្រាសមួយដែលបានធ្វើឡើងក្នុងចំណោមជម្លោះដ៏ខ្លាំងក្លានៅក្នុងខែធ្នូ និងខែមករា ដែលត្រូវបានឈ្នះដោយគណបក្សសាមគ្គីភាពសហភាព និងអភិវឌ្ឍន៍ដែលគាំទ្រដោយយោធា ប៉ុន្តែត្រូវបានចំអកយ៉ាងទូលំទូលាយថាជាការក្លែងបន្លំដោយអង្គការសហប្រជាជាតិ និងប្រទេសលោកខាងលិចជាច្រើន៕

(អន្តរជាតិ)៖ មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោកគីមជុងអ៊ុន បានសង្កេតមើលការសាកល្បងម៉ាស៊ីនមីស៊ីលឥន្ធនៈរឹងដែលបានធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងសម្រាប់អាវុធដែលមានសមត្ថភាព ទៅដល់ដីគោកសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយបានហៅវាថាជាការអភិវឌ្ឍដ៏សំខាន់មួយដែលជំរុញឃ្លាំងអាវុធយុទ្ធសាស្ត្រយោធារបស់ប្រទេសលោក ។ខណៈពេលដែលការសាកល្បងនេះ ស្របនឹងគោលដៅដែលបានបញ្ជាក់របស់លោកគីមក្នុងការទទួលបានមីស៊ីលដែលមានភាពរហ័សរហួន និងពិបាករកឃើញជាងមុន ដែលផ្តោតលើសហរដ្ឋអាមេរិក និងសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់អាមេរិក អ្នកជំនាញខ្លះសង្ស័យថាការអះអាងរបស់កូរ៉េខាងជើងអាចជាការបំផ្លើស។ មីស៊ីលដែលមានសារធាតុជំរុញរឹងដែលភ្ជាប់មកជាមួយ ងាយស្រួលផ្លាស់ទី និងលាក់បាំងការបាញ់បង្ហោះរបស់វាជាងអាវុធឥន្ធនៈរាវ ដែលជាទូទៅត្រូវតែបំពេញឥន្ធនៈមុនពេលបាញ់បង្ហោះ ហើយមិនអាចប្រើប្រាស់បានយូរទេ។ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានកណ្តាលកូរ៉េផ្លូវការបានរាយការណ៍ថា លោកគីមបានមើលការសាកល្បងម៉ាស៊ីនបាញ់បង្ហោះដីដោយប្រើសម្ភារៈសរសៃកាបូនសមាសធាតុ។ វាបាននិយាយថា កម្លាំងរុញច្រានអតិបរមារបស់ម៉ាស៊ីនគឺ 2,500 គីឡូញូតុន ដែលកើនឡើងពីប្រហែល 1970 គីឡូញូតុនដែលបានរាយការណ៍នៅក្នុងការធ្វើតេស្តម៉ាស៊ីនឥន្ធនៈរឹងស្រដៀងគ្នានេះនៅក្នុងខែកញ្ញា។KCNA បានរាយការណ៍ថា ការធ្វើតេស្តនេះត្រូវបានធ្វើឡើងជាផ្នែកមួយនៃការកសាងអាវុធរយៈពេលប្រាំឆ្នាំរបស់ប្រទេស ដែលមានន័យថាធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវ "មធ្យោបាយវាយប្រហារជាយុទ្ធសាស្ត្រ" ដែលជាពាក្យដែលសំដៅទៅលើមីស៊ីលផ្លោងដែលមានសមត្ថភាពនុយក្លេអ៊ែរ និងអាវុធផ្សេងៗទៀត។ លោកគីម បាននិយាយថា ការធ្វើតេស្តម៉ាស៊ីនចុងក្រោយនេះ "មានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងក្នុងការដាក់សាច់ដុំយោធាជាយុទ្ធសាស្ត្ររបស់ប្រទេសនៅកម្រិតខ្ពស់បំផុត"។ សារព័ត៌មានមិនបានបញ្ជាក់ថា ការធ្វើតេស្តនេះបានកើតឡើងនៅពេលណា ឬកន្លែងណានោះទេ។ លោក Lee Choon Geun អ្នកស្រាវជ្រាវកិត្តិយសនៅវិទ្យាស្ថានគោលនយោបាយវិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យាកូរ៉េខាងត្បូង បាននិយាយថា របាយការណ៍របស់កូរ៉េខាងជើងស្តីពីការធ្វើតេស្តចុងក្រោយនេះអាចជាការ "បោកប្រាស់" ព្រោះវាមិនបានបង្ហាញព័ត៌មានសំខាន់ៗមួយចំនួនដូចជាពេលវេលាចំហេះសរុបរបស់ម៉ាស៊ីន។ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ កូរ៉េខាងជើងបានសាកល្បងបាញ់មីស៊ីលផ្លោងអន្តរទ្វីប ICBM ជាច្រើនប្រភេទ ដែលបង្ហាញពីចម្ងាយដែលអាចទៅដល់ដីគោកសហរដ្ឋអាមេរិក រួមទាំងមីស៊ីលដែលប្រើឥន្ធនៈរឹងផងដែរ។ ប៉ុន្តែការអះអាងមួយចំនួនពីមុនរបស់កូរ៉េខាងជើងអំពីការធ្វើតេស្តអាវុធសំខាន់ៗ បានទាក់ទាញការសង្ស័យពីខាងក្រៅ។ នៅឆ្នាំ 2024 កូរ៉េខាងជើងបានអះអាងថា បានសាកល្បងមីស៊ីលពហុក្បាលគ្រាប់ដោយជោគជ័យ ប៉ុន្តែកូរ៉េខាងត្បូងបានច្រានចោលយ៉ាងឆាប់រហ័សថា វាជាការបោកបញ្ឆោតដើម្បីបិទបាំងការបាញ់បង្ហោះដែលបរាជ័យ៕

(អន្តរជាតិ)៖ អ្នករៀបចំពិធីបុណ្យសពថៃម្នាក់ បានដឹកក្តាមមឈូសដែលមានសាកសពទៅស្ថានីយប្រេងឥន្ធនៈដើម្បីបញ្ចុះបញ្ចូលបុគ្គលិកថាប្រេងឥន្ធនៈបន្ថែមដែលគាត់ត្រូវការគឺសម្រាប់បូជាសព មិនមែនសម្រាប់លក់បន្តនៅលើទីផ្សារងងឹតនោះទេ។ប្រជាជនថៃត្រូវបានបង្ខំឱ្យចូលទៅក្នុងរបៀបសន្សំសំចៃថាមពលដោយសង្គ្រាមអាមេរិក-អ៊ីស្រាអែលលើអ៊ីរ៉ង់ ដែលបានកាត់បន្ថយការផ្គត់ផ្គង់ប្រេង និងឧស្ម័នទៅកាន់តំបន់អាស៊ីភាគច្រើន។នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុទីន ឆានវីរៈគុល ទទូចថា មានប្រេងឥន្ធនៈគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់រយៈពេលជាងបីខែ ខណៈដែលរោងចក្រចម្រាញ់ប្រេងរបស់ប្រទេសកំពុងធ្វើការក្នុងសមត្ថភាពអតិបរមាដើម្បីបំពេញតម្រូវការប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រទេស។អ្នករៀបចំពិធីបុណ្យសពម្នាក់នៅប្រទេសថៃបានយកមឈូសដែលមានសាកសពម្នាក់ទៅស្ថានីយប្រេងឥន្ធនៈដើម្បីបញ្ជាក់ថាគាត់ត្រូវការប្រេងម៉ាស៊ូតសម្រាប់បូជាសព ហើយមិនបានព្យាយាមស្តុកវាទុកនោះទេ។គាត់បានធ្វើដូច្នេះបន្ទាប់ពីត្រូវស្ថានីយប្រេងឥន្ធនៈពីមុនបានបដិសេធមិនលក់ឱ្យ ដោយបុគ្គលិកទទូចឱ្យអនុវត្តការរឹតបន្តឹងដោយសារតែកង្វះខាតប្រេងឥន្ធនៈដែលកំពុងបន្ត នេះបើយោងតាមការចុះផ្សាយរបស់កាសែតបាងកកប៉ុស្តិ៍។ហេតុការណ៍នេះត្រូវបានរៀបរាប់នៅក្នុងវីដេអូផ្សាយផ្ទាល់តាមហ្វេសប៊ុកដោយអ្នករៀបចំពិធីបុណ្យសពអាយុ ៤៨ ឆ្នាំ គឺលោក ព្រីឆា ដែលធ្វើការនៅវត្តមួយក្នុងស្រុកបានបឿង។លោកបាននិយាយថា "ខ្ញុំបានប្រាប់ពួកគេថាវាសម្រាប់បូជាសព ប៉ុន្តែពួកគេមិនលក់ឱ្យទេ"។ទោះបីជាមានការពន្យល់ម្តងហើយម្តងទៀតក៏ដោយ លោកត្រូវបានបុគ្គលិកបដិសេធ។ដើម្បីបញ្ជាក់ថាលោកមិនបានស្តុកទុកប្រេងឥន្ធនៈ គាត់បានបើកឡានត្រឡប់ទៅស្ថានីយ៍ប្រេងឥន្ធនៈវិញនៅព្រឹកបន្ទាប់ និងយកបង្ហាញមឈូសពណ៌សមួយទៅជាមួយ។ក្រោយមក ថ្លែងទៅកាន់អ្នកយកព័ត៌មានក្នុងស្រុក លោក Preecha បានពន្យល់ថា ក្រុមគ្រួសារអ្នកស្លាប់បានយល់ព្រមឱ្យមានការបូជាសពដោយសារតែបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ ហើយមន្ទីរពេទ្យមិនអាចរក្សាទុកសាកសពបានទេ ព្រោះត្រូវការកន្លែងផ្ទុក។អ្នកបរិច្ចាគម្នាក់បានផ្តល់ប្រាក់ដើម្បីទូទាត់ថ្លៃប្រេងឥន្ធនៈសម្រាប់បូជាសព៕

(អន្តរជាតិ)៖ រដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ីនឹងពង្រឹងការគាំទ្រដល់ការផលិតថ្នាំក្នុងស្រុក ដើម្បីកាត់បន្ថយថ្លៃ ថែទាំសុខភាព និងបង្កើនលទ្ធភាពទទួលបានថ្នាំសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋរបស់ខ្លួន។របាយការណ៍មួយ ដោយ BMI ដែលជាក្រុមហ៊ុនស្រាវជ្រាវទីផ្សារក្រោម Fitch Solutions បង្ហាញថា ការផ្តោតអារម្មណ៍នៃគោលនយោបាយនេះ គឺដើម្បីបង្កើនចំណែកនៃផលិតផលវេជ្ជសាស្ត្រដែលផលិតក្នុងស្រុក និងបង្កើតក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ដែលផ្តល់អាទិភាពដល់ថ្នាំសំខាន់ៗ ជាពិសេសថ្នាំទូទៅ និងថ្នាំជីវស្រដៀងគ្នា។ក្រសួងសុខាភិបាលម៉ាឡេស៊ីនឹងណែនាំការផ្លាស់ប្តូរដ៏សំខាន់មួយនៅក្នុងគោលនយោបាយផ្គត់ផ្គង់របស់ខ្លួន ដោយផ្តល់អាទិភាពដល់អ្នកផ្គត់ផ្គង់ជាមួយនឹងការវិនិយោគលើផលិតកម្មក្នុងស្រុក ខណៈពេលដែលក៏ពង្រឹងសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការចរចាតម្លៃ និងធ្វើឱ្យថ្នាំទូទៅដែលមានតម្លៃសមរម្យក្លាយជាជម្រើសវេជ្ជបញ្ជាលំនាំដើមនៅពេលដែលមាន។យុទ្ធសាស្ត្រនៃការផ្តល់អាទិភាពដល់ថ្នាំទូទៅនេះ បានផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងសំខាន់ ដោយសន្សំប្រាក់រដ្ឋាភិបាលម៉ាឡេស៊ីជាង 220 លានដុល្លារអាមេរិកក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំកន្លងមក គិតត្រឹមខែមករា ឆ្នាំ 2026។ វាក៏ត្រូវបានកំណត់ថាជាគោលបំណងស្នូលនៅក្នុងផែនការម៉ាឡេស៊ីលើកទី 13 សម្រាប់ឆ្នាំ 2026-2030 និងសៀវភៅសសុខភាព ដែលមានគោលបំណងផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ចេញវេជ្ជបញ្ជាក្នុងចំណោមគ្រូពេទ្យ និងពង្រឹងទំនុកចិត្តសាធារណៈលើការព្យាបាលដែលមានតម្លៃទាប។ក្រោមថវិកាឆ្នាំ ២០២៦ ការចំណាយលើការថែទាំសុខភាពសាធារណៈសរុបត្រូវបានកំណត់នៅ ៤១៩ ពាន់លានរីងហ្គីត (១០៦.៧ ពាន់លានដុល្លារ) ដែលជាការធ្លាក់ចុះសរុបលើកដំបូងចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២០។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្រសួងសុខាភិបាលនឹងនៅតែទទួលបាន ៤៦,៥ ពាន់លានរីងហ្គីត កើនឡើងពី ៤៥,៣ ពាន់លានរីងហ្គីតក្នុងឆ្នាំ ២០២៥។ការផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងខ្លាំងនៃថ្នាំដែលផលិតក្នុងស្រុកត្រូវបានគេរំពឹងថានឹងបង្កើតសម្ពាធប្រកួតប្រជែងយ៉ាងសំខាន់លើក្រុមហ៊ុនផលិតឱសថដែលកំពុងស្វែងរកការពង្រីកវត្តមានរបស់ពួកគេនៅក្នុងប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍នេះ៕

(អន្តរជាតិ)៖ យោងតាមក្រសួងការពារជាតិកាតា កាតា និងអ៊ុយក្រែន បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងការពារជាតិដែលស្វែងរកជំនាញរួមគ្នា លើការទប់ទល់នឹងការគំរាមកំហែងពីមីស៊ីល និងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក ខណៈដែលអ៊ីរ៉ង់បន្តវាយប្រហារប្រទេសជិតខាងឈូងសមុទ្ររបស់ខ្លួន។កិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រូវបានធ្វើឡើង ក្នុងអំឡុងពេលដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់ប្រធានាធិបតីអ៊ុយក្រែន Volodymyr Zelenskyy ទៅកាន់ទីក្រុងដូហា បន្ទាប់ពីលោកបានឈប់នៅអារ៉ាប់រួម។លោក Zelenskyy បាននិយាយថា អ៊ុយក្រែន និងអារ៉ាប់រួមក៏បានយល់ព្រមសហការលើវិស័យការពារជាតិផងដែរ មួយថ្ងៃបន្ទាប់ពីបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយអារ៉ាប៊ីសាអូឌីតក្នុងអំឡុងពេលដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកទៅកាន់ព្រះរាជាណាចក្រ។ទីក្រុងគៀវបានព្យាយាមទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ពីជំនាញរបស់ខ្លួនក្នុងការបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើករបស់រុស្ស៊ី​ ដើម្បីជួយប្រទេសឈូងសមុទ្រ និងបានដាក់ពង្រាយអ្នកជំនាញប្រឆាំងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកទៅកាន់ប្រទេសទាំងបីដែលលោក Zelenskyy បានទៅទស្សនាក្នុងអំឡុងពេលដំណើរទស្សនកិច្ចការទូតរបស់លោក។ទីក្រុងតេអេរ៉ង់ទទូចថា ខ្លួនកំពុងកំណត់គោលដៅតែទ្រព្យសម្បត្តិរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកនៅក្នុងឈូងសមុទ្រ ដើម្បីសងសឹកចំពោះសង្គ្រាមអាមេរិក-អ៊ីស្រាអែល លើអ៊ីរ៉ង់ ប៉ុន្តែការវាយប្រហារទាំងនេះបានធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងមានការខកចិត្ត ខណៈដែលប្រទេសឈូងសមុទ្រនិយាយថា ជនស៊ីវិលកំពុងស្ថិតក្នុងហានិភ័យ។ ក្រសួងការពារជាតិកាតាបាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយក្នុងអំឡុងពេលដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោក Zelenskyy ថា “កិច្ចព្រមព្រៀងនេះរួមមានកិច្ចសហការក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យា ការអភិវឌ្ឍការវិនិយោគរួមគ្នា និងការផ្លាស់ប្តូរជំនាញក្នុងការទប់ទល់នឹងមីស៊ីល និងប្រព័ន្ធអាកាសគ្មានមនុស្សបើក”លោក Dmitry Medvedenko នៃ Al Jazeera បាននិយាយដោយរាយការណ៍ពីទីក្រុងដូហាថា “អ៊ុយក្រែនកំពុងផ្តល់ជូននូវវិធីថោកមួយដើម្បីទប់ទល់នឹងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើករបស់អ៊ីរ៉ង់។ អ៊ុយក្រែនបានធ្វើដូច្នេះអស់រយៈពេលបីឆ្នាំកន្លះមកហើយ ពីព្រោះរុស្ស៊ីបានបាញ់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក Shahed យ៉ាងហោចណាស់ចាប់តាំងពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ ហើយវាបានបាញ់ទម្លាក់វាស្ទើរតែរាល់ថ្ងៃ”។ ឈូងសមុទ្របានប្រើប្រាស់មីស៊ីល Patriot និង THAAD ជាចម្បងរហូតមកដល់ពេលនេះ ដើម្បីបាញ់ទម្លាក់មីស៊ីល និងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើករបស់អ៊ីរ៉ង់។ មីស៊ីល Patriot នីមួយៗមានតម្លៃជិត ៤ លានដុល្លារ ខណៈដែលអ៊ុយក្រែនកំពុងផ្តល់ជំនាញរបស់ខ្លួនក្នុងការបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកក្នុងតម្លៃប្រហែល ២០០០ ដុល្លារក្នុងមួយគ្រឿង។អ៊ុយក្រែនបានក្លាយជាប្រទេសផលិតយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកឈានមុខគេមួយរបស់ពិភពលោក ដែលទំនើប និងបង្ហាញឱ្យឃើញពីសមរភូមិ ខណៈដែលរុស្ស៊ីបានវាយប្រហារទីក្រុងគៀវជាមួយនឹងយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើករបស់អ៊ីរ៉ង់រាប់រយរាប់ពាន់គ្រឿងចាប់តាំងពីការចាប់ផ្តើមនៃការឈ្លានពានទ្រង់ទ្រាយធំរបស់ខ្លួនលើប្រទេសជិតខាងក្នុងឆ្នាំ ២០២២៕

(ព្រះសីហនុ)៖ នេះជាដំណឹងល្អសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលកំពុងព្រួយបារម្មណ៍ពីបញ្ហាខ្វះខាតការ ផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នហ្គាស LPG នៅកម្ពុជាលែងជាកង្វល់ទៀតហើយ។ បើតាមវីដេអូឃ្លីបរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល កំពុងចុះពិនិត្យកន្លែងស្តុកប្រេងឥន្ទនៈតេលា នៅខេត្តព្រះសីហនុ នាថ្ងៃទី៣០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ បញ្ជាក់ថានៅថ្ងៃនេះមានកប៉ាល់ថ្មីដែលនាំយកឧស្ម័យ LPG ថ្មីដែលមានចំណុះ ៣៤០០តោនមកកម្ពុជា ដែលជាជើងថ្មីមួយដែលមកផ្គត់ផ្គង់ឧស្ម័នLPGនៅកម្ពុជា ស្របពេលដែលពិភពលោកកំពុងខ្វះខាត ហើយដណ្ដើមគ្នាទិញ បើទោះបីជាមានលុយក៏ដោយ។ ប្រេង និងឧស្ម័នឥន្ធនៈកំពុងបន្តនាំចូលមកកម្ពុជា ទោះបីសភាពការណ៍សង្គ្រាមនៅមជ្ឍឹមបូព៌ានៅតានតឹងខ្លាំងក៏ដោយ ក៏កម្ពុជាខិតខំក្នុងការទិញ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ក្នុងប្រទេស ។ក្នុងវីដេអូនោះ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល បានលើកឡើងថា ថ្ងៃនេះឯកឧត្តមបានចុះមកពិនិត្យកន្លែងស្តុក ប្រេងឥន្ទនៈរបស់ក្រុមហ៊ុនតេឡាជាក្រុមហ៊ុនដ៏ធំមួយ ដែលនាំចូលប្រេងឥន្ធនៈនៅកម្ពុជា ជាពិសេសនោះ ឧស្ម័ន ប្រេងឥន្ធនៈLPG តែម្តង។ ស្ថិតក្នុងស្ថានភាពពិភពលោកកំពុងតែជ្រុលច្របល់មកពីជម្លោះនៅមជ្ឈិមបូព៌ា ធ្វើឲ្យពិភពលោកប៉ះពាល់ទាំងអស់ ហើយនៅអាស៊ីប៉ះពាល់សំបើមណាស់ ដោយសារនៅច្រកហ័រមូស ដែលរាំងស្ទះដោយសង្គ្រាម គឺជាង៨៤% ប្រេងឧស្ម័នចេញមកអាស៊ីដល់ពេលច្រកនោះមានបញ្ហាគឺមានបញ្ហាដល់អាស៊ីទាំងមូល។ ឯកឧត្តមបានបញ្ជាក់ថា ៖«ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំកំពុងតែនៅខេត្តព្រះសីហនុ ដែលជាស្ថានីយ៍បូមប្រេង និងឧស្ម័នដែលបូមយកមកផ្គត់ផ្គង់នៅកម្ពុជា ។ ហើយថ្ងៃនេះក៏មានកប៉ាល់ថ្មី ដែលនាំឧស្ម័យ LPG ថ្មីដែរមានចំណុះ ៣៤០០តោនមកកម្ពុជា ដែលជើងថ្មីមួយដែលមកបង្គប់នៅកម្ពុជា» ។រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែបន្តថា ជាធម្មតាស្ថិតក្នុងការលំបាកនេះ ក្រុមហ៊ុនបានខិតខំឲ្យអស់លទ្ធភាព ដើម្បីស្វែងរកប្រភពជូនប្រទេសកម្ពុជា ហើយការស្វែងរកប្រភពនេះមិនថា ប្រេងសាំង ម៉ាស៊ូត និងឧស្ម័ន LPG នោះទេ សុទ្ធតែដណ្តើមគ្នាទិញទាំងអស់ ដោយសារតែវាខ្វះគ្រប់កន្លែងទាំងអស់ និងមិនមានន័យថា មានលុយហើយសុទ្ធតែទិញបាននោះទេ ហើយកម្ពុជា វៀតណាម សិរីលង្គការ បង់ក្លាដេស ឥណ្ឌា សុទ្ធតែជួបបញ្ហាប្រឈម ករណីនេះជាចម្បង។ យ៉ាងណាមិញ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពលអះអាងនៅថ្ងៃដដែលនេះថា រាជរដ្ឋាភិបាលសប្បាយចិត្ត ដោយសារមានកប៉ាល់មួយថ្មីបាននាំឧស្ម័ន LPG មកក្នុងចំណោមជើងទាំង៥ ដែលត្រូវនាំចូលប្រចាំខែ ។ ការយក ៤ទៅ៥ជើង ក្នុងមួយខែ នេះ គឺមិនទាន់ឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការរបស់ក្រសួងនោះទេ ព្រោះជាធម្មតាក្រុមហ៊ុនតេឡា ធ្វើការផ្គត់ផ្គង់ពី៧ជើងទៅ៨ជើង តែក្នុងបរិបទនេះ យើងមិនអាចរកការផ្គត់ផ្គង់ ៧ទៅ៨ជើងនោះទេ ព្រោះទីផ្សារតឹងណាស់ ។ ប្រភពវីដេអូពីគេហទំព័រផ្លូវការរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរ៉ែ និងថាមពល https://www.facebook.com/reel/1231912445758732

(បាត់ដំបង)៖ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញប្រភេទសត្វកម្រ និងប្រភេទសត្វថ្មីៗជាច្រើននៅក្នុងរូងភ្នំ ដែលមិនទាន់បានរុករកពីមុននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា រួមទាំងពស់ហោះ និងពស់វែកពណ៌ខៀវស្រងាត់ដែលពិសខ្លាំងបំផុត។សត្វទាំងនោះត្រូវបានរកឃើញក្នុងអំឡុងពេលសិក្សាជីវចម្រុះរយៈពេលច្រើនឆ្នាំ ដែលបានស្ទង់មតិរូងភ្នំថ្មកំបោរជាង 60 នៅខេត្តបាត់ដំបន់ភាគខាងលិចនៃប្រទេសកម្ពុជា។ យោងតាមរបាយការណ៍របស់អង្គការ Fauna & Flora Cambodia ដែលជាអង្គការមួយដែលដឹកនាំការសិក្សានេះរួមជាមួយក្រសួងបរិស្ថានរបស់ប្រទេស គម្រោងនេះបាននាំក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវទៅកាន់ភ្នំចំនួន 10 ផ្សេងៗគ្នានៅទូទាំងតំបន់ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាមានថ្មក្រាស ដែលជាច្រាំងថ្មកំបោរដែលពោរពេញទៅដោយរូងភ្នំ និងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីដែលលាក់កំបាំង។ នេះបើតាមសារព័ត៌មានអន្តរជាតិជាច្រើនរួមមាន CNN , CBS NEWS ។ អង្គការនេះបាននិយាយថា ចាប់ពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រុមអ្នកជំនាញបានចូល ទៅក្នុងរូងភ្នំតាមរយៈចន្លោះតូចចង្អៀតនៅក្នុងថ្មកំបោរ ឆ្លងកាត់ផ្លូវរូងក្រោមដីងងឹត ដែលជារឿយៗមាន ទំហំធំល្មមសម្រាប់ពួកគេវារដោយដៃ និងជង្គង់។ រូបថត និងវីដេអូបង្ហាញពីអ្នករុករក និង អ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញប្រភេទសត្វកម្រជាច្រើន បន្ថែមពីលើប្រភេទសត្វដទៃទៀតដែលមិនធ្លាប់ឃើញពីមុនមកដូចជា សត្វពស់វែកហោះ និងមានជាតិពុលខ្លាំងបំផុត ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវហៅវាថាជា "ប្រភេទសត្វថ្មីដ៏អស្ចារ្យ"។ ប្រភេទសត្វជាច្រើនទៀត ខ្លះកម្រ ខ្លះទៀតមិនមាន ត្រូវបានកត់ត្រាទុកនៅក្នុងរូងភ្នំផងដែរ។អ្នកស្រាវជ្រាវបានរកឃើញសត្វល្មូនជាច្រើន រួមទាំងពស់ថ្លាន់រាងជាសំណាញ់ ពស់វែងបំផុតរបស់ពិភពលោក និងពស់ហោះពណ៌បៃតងភ្លឺ ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជាពស់ហោះដ៏ស្រស់ស្អាត ឬពស់ដើមឈើមាស វាមានដើមកំណើតនៅអាស៊ីខាងត្បូង និងអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

(សុខភាព)៖ ស្ត្រីដែលចូលដល់វ័យអស់រដូវ ភាគច្រើនប្រឈមនឹងបញ្ហាឡើងទម្ងន់ ដោយសាររាងកាយរបស់ពួកគាត់ប្រឈមមុខនឹងការផ្លាស់ប្តូរជាបន្តបន្ទាប់ដោយសារតែមុខងារអូវែរធ្លាក់ចុះ។ កង្វះអ័រម៉ូនអ៊ឹស្ត្រូសែនមិនត្រឹមតែបណ្តាលឱ្យក្តៅខ្លួនប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាថែមទាំងធ្វើឱ្យការរំលាយអាហារថយចុះ កាត់បន្ថយម៉ាសសាច់ដុំ និងបង្កើនភាគរយជាតិខ្លាញ់ក្នុងរាងកាយផងដែរ។ ការសិក្សាទ្រង់ទ្រាយធំមួយលើមនុស្សចំនួន 6,400 នាក់ដែលមានអាយុលើសពី 40 ឆ្នាំ ដែលបានបោះពុម្ពផ្សាយនៅក្នុងទិនានុប្បវត្តិ Science (2021) អ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភ លីសា ចូនស៍ នៅទីក្រុងភីឡាដែលហ្វៀ សហរដ្ឋអាមេរិកបានបញ្ជាក់ថា ខណៈពេលដែលការរំលាយអាហារយឺតប៉ះពាល់ដល់ទម្ងន់ កត្តាដូចជារបៀបរស់នៅ ហ្សែន និងជាពិសេសការបាត់បង់សាច់ដុំ គឺជាហេតុផលចម្បងដែលធ្វើឲ្យស្ត្រីពិបាករក្សារាងរបស់ពួកគាត់។ ទំនាក់ទំនងរវាងការគេងមិនលក់ អេស្ត្រូសែន និងជាតិខ្លាញ់លើស។ ការគេងមិនលក់ ជាជំងឺទូទៅនៃការអស់រដូវ គឺជាមូលហេតុលាក់កំបាំងនៅពីក្រោយការឡើងទម្ងន់។ នេះបើតាមវេបសាយ Yahoo TW។យោងតាមរបាយការណ៍ឆ្នាំ 2022 នៅក្នុងទិនានុប្បវត្តិ Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism ការគេងមិនលក់រំខានដល់អរម៉ូន និងធ្វើឱ្យអត្រាដុតបំផ្លាញជាតិខ្លាញ់របស់រាងកាយថយចុះ។ នៅពេលដែលកម្រិត អរម៉ូនអ៊ឹស្ត្រូសែនថយចុះ សមត្ថភាពធម្មជាតិរបស់រាងកាយក្នុងការដុតបំផ្លាញជាតិខ្លាញ់ ក៏ថយចុះផងដែរ។ រួមផ្សំជាមួយនឹងការគេងមិនគ្រប់គ្រាន់ នេះធ្វើឱ្យរាងកាយរបស់ស្ត្រីងាយនឹងស្តុកទុកជាតិខ្លាញ់ និងមានប្រសិទ្ធ ភាពតិចជាងធម្មតាក្នុងការដុត បំផ្លាញថាមពល។ សារធាតុចិញ្ចឹមសំខាន់ៗចំនួន ៤ សម្រាប់ស្ត្រីដែលមានអាយុលើសពី ៥០ ឆ្នាំ ដើម្បីរក្សារាង និងរាងកាយឲ្យមានសុខភាពល្អ ចំពោះការបំពេញបន្ថែមរបបអាហាររបស់ពួកគេ ជាមួយនឹងក្រុមសារធាតុចិញ្ចឹមទាំងបួនដូចខាងក្រោម៖-វីតាមីន B12៖ វីតាមីន B12 ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការរំលាយអាហារនៃកាបូអ៊ីដ្រាត ប្រូតេអ៊ីន និងខ្លាញ់។ លើសពីនេះ វាជួយធ្វើឱ្យប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទមានស្ថេរភាព កាត់បន្ថយការថប់បារម្ភ និងជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្តដែលជួបប្រទះជាទូទៅក្នុងអំឡុងពេលជិតអស់រដូវ។អាហារដែលបានណែនាំ៖ ត្រី សំបកខ្យង (ខ្យង ខ្យងសមុទ្រ) ទឹកដោះគោជូរ សាច់គោ ស៊ុត និងទឹកដោះគោស្រស់។-កាល់ស្យូម៖ នៅអាយុ 50 ឆ្នាំ ការថយចុះអ័រម៉ូនបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ជាតិកាល់ស្យូមយ៉ាងឆាប់រហ័សពីឆ្អឹង។ ប្រសិនបើមិនត្រូវបានបំពេញឡើងវិញទាន់ពេលវេលាទេ ដង់ស៊ីតេឆ្អឹងនឹងថយចុះយ៉ាងខ្លាំង ដែលនាំឱ្យមានជំងឺពុកឆ្អឹង។អាហារដែលបានណែនាំ៖ ទឹកដោះគោ ឈីស សារ៉ាយសមុទ្រ ស្ពៃខ្មៅក្រហម ស្លឹកដំឡូងជ្វា និងតៅហ៊ូ។-វីតាមីន D៖ វីតាមីន D ជួយគាំទ្រដល់អរម៉ូនអ៊ឹស្ត្រូសែនក្នុងការការពារសុខភាពឆ្អឹង និងសន្លាក់ ខណៈពេលដែលក៏កាត់បន្ថយហានិភ័យនៃរោគសញ្ញាមេតាប៉ូលីស (មូលហេតុនៃជំងឺធាត់ពោះ ជំងឺលើសឈាម និងជាតិស្ករក្នុងឈាមខ្ពស់) ។អាហារដែលបានណែនាំ៖ ត្រីខ្លាញ់ លឿងស៊ុត សណ្តែកសៀង ផ្សិត និងគ្រាប់ធញ្ញជាតិ។-ប្រូតេអ៊ីន៖ ប្រសិនបើស្ត្រីអស់រដូវមិនសូវហាត់ប្រាណ អាចបាត់បង់ម៉ាសសាច់ដុំប្រហែល 1% ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ប្រូតេអ៊ីនដែលមានគុណភាពខ្ពស់ជួយរក្សាលំនឹងសីតុណ្ហភាព និងជំរុញការសំយោគសាច់ដុំ ដោយហេតុនេះការពារការធ្លាក់ចុះនៃអត្រាមេតាបូលីស។ អាហារដែលបានណែនាំ៖ ផ្តល់អាទិភាពដល់ប្រូតេអ៊ីនគ្មានខ្លាញ់ពីត្រី អាហារសមុទ្រ ស៊ុត តៅហ៊ូ និងសាច់គ្មានខ្លាញ់ (សាច់ជ្រូក សាច់គោ សាច់មាន់) ។